Εικόνες από άγρια κουνέλια με παράξενες και τρομακτικές αναπτύξεις στο πρόσωπο και το κεφάλι τους έχουν επανεμφανιστεί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στις Ηνωμένες Πολιτείες, προκαλώντας έντονο ενδιαφέρον αλλά και ανησυχία. Πολλοί χρήστες του διαδικτύου κάνουν λόγο για «κουνέλια Φρανκενστάιν», καθώς τα ζώα μοιάζουν να έχουν κέρατα ή εξογκώματα που θυμίζουν πλοκάμια.
Παρά την ανατριχιαστική τους εμφάνιση, οι ειδικοί ξεκαθαρίζουν ότι δεν πρόκειται για κάποιο νέο μεταλλαγμένο είδος ή για ένα άγνωστο φαινόμενο της φύσης. Η αιτία βρίσκεται σε έναν γνωστό ιό που προσβάλλει συγκεκριμένα είδη άγριων κουνελιών και λαγών.
Ο ιός πίσω από τη μυστηριώδη εμφάνιση
Υπεύθυνος για τις ασυνήθιστες αυτές αλλοιώσεις είναι ο cottontail rabbit papillomavirus (CRPV), γνωστός και ως Shope papillomavirus. Ο ιός προκαλεί την ανάπτυξη σκληρών όγκων από κερατίνη, οι οποίοι συχνά μοιάζουν με κέρατα και αναπτύσσονται κυρίως στο κεφάλι του ζώου.
Η επιστημονική κοινότητα γνωρίζει τον συγκεκριμένο ιό εδώ και δεκαετίες. Ανακαλύφθηκε το 1933 από τον ερευνητή Richard Shope, ο οποίος παρατήρησε τη νόσο σε άγρια κουνέλια των μεσοδυτικών πολιτειών των ΗΠΑ. Αν και αρχικά θεωρούνταν περιορισμένος σε συγκεκριμένους πληθυσμούς, με τα χρόνια έχει καταγραφεί σε περισσότερες περιοχές και είδη κουνελιών.
Πώς μεταδίδεται και γιατί είναι επικίνδυνος για τα ζώα
Οι επιστήμονες εκτιμούν, ότι ο ιός μεταδίδεται κυρίως μέσω εντόμων που τσιμπούν, όπως τα κουνούπια και τα τσιμπούρια. Όταν ένα μολυσμένο έντομο έρθει σε επαφή με ένα υγιές ζώο, μπορεί να μεταφέρει τον ιό και να ξεκινήσει η ανάπτυξη των χαρακτηριστικών όγκων.
Σε αρκετές περιπτώσεις οι αναπτύξεις παραμένουν περιορισμένες. Ωστόσο, όταν η νόσος εξελιχθεί, οι όγκοι μπορούν να καλύψουν τα μάτια, το στόμα ή άλλα σημεία του προσώπου. Αυτό δυσκολεύει σημαντικά την όραση και τη σίτιση του ζώου, με αποτέλεσμα πολλά μολυσμένα κουνέλια να πεθαίνουν από ασιτία ή να γίνονται εύκολη λεία για θηρευτές.
Υπάρχει κίνδυνος για τον άνθρωπο;
Παρότι οι εικόνες προκαλούν φόβο, οι ειδικοί εμφανίζονται καθησυχαστικοί όσον αφορά τη δημόσια υγεία. Ο συγκεκριμένος ιός δεν μπορεί να μεταδοθεί στον άνθρωπο, ούτε σε γάτες, σκύλους, πτηνά ή άλλα κατοικίδια ζώα.
Αν και ανήκει στην ίδια οικογένεια με τους ιούς των θηλωμάτων που προσβάλλουν τον άνθρωπο, είναι εξαιρετικά εξειδικευμένος για το είδος που μολύνει. Αυτό σημαίνει ότι δεν μπορεί να επιβιώσει ή να αναπαραχθεί σε διαφορετικό οργανισμό.
Παρόλα αυτά, οι αρμόδιες υπηρεσίες συνιστούν στους πολίτες να αποφεύγουν την άμεση επαφή με άρρωστα άγρια ζώα και να ενημερώνουν τις τοπικές αρχές όταν εντοπίζουν παρόμοια περιστατικά.
Αυξάνονται οι αναφορές σε διάφορες πολιτείες
Τον τελευταίο καιρό έχουν καταγραφεί περισσότερες αναφορές για μολυσμένα κουνέλια σε πολιτείες όπως το Ουισκόνσιν, η Μινεσότα και η Νέα Υόρκη. Φωτογραφίες και βίντεο από πολίτες έχουν αναζωπυρώσει τη συζήτηση γύρω από το φαινόμενο, ενώ πολλοί δηλώνουν ότι έρχονται για πρώτη φορά αντιμέτωποι με τέτοιες εικόνες.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι κατά τους καλοκαιρινούς μήνες οι εμφανίσεις ενδέχεται να αυξηθούν, καθώς αυξάνονται και οι πληθυσμοί των εντόμων που μεταφέρουν τον ιό.
Ένας μύθος αιώνων που συνδέεται με την πραγματικότητα
Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός, ότι οι ιστορίες για κουνέλια με κέρατα δεν είναι σύγχρονες. Παρόμοιες αναφορές υπάρχουν εδώ και εκατοντάδες χρόνια στη λαϊκή παράδοση, ενώ ο θρυλικός «jackalope» αποτελεί μέρος της αμερικανικής μυθολογίας πολύ πριν οι επιστήμονες ανακαλύψουν τον συγκεκριμένο ιό.
Έτσι, πίσω από τον μύθο των «κουνελιών Φρανκενστάιν» κρύβεται μια πραγματική ασθένεια της άγριας ζωής, η οποία μπορεί να είναι εντυπωσιακή στην όψη, αλλά δεν αποτελεί απειλή για τον άνθρωπο.