Η υπόθεση με τα «σπιτάκια» ανακύκλωσης φαίνεται πως μετατρέπεται σε ένα σίριαλ με απρόβλεπτες διαστάσεις, καθώς οι αποκαλύψεις για την προμήθεια των περιβόητων συστημάτων εγγυοδοσίας (DRS) προκαλούν έντονες αντιδράσεις. Σύμφωνα με δημοσίευμα της «Καθημερινής», η διαδικασία για την προμήθεια 4.000 νέων μηχανημάτων, που προορίζονται να στηθούν έξω από σούπερ μάρκετ, έχει μπει στο «μικροσκόπιο» λόγω σοβαρών καταγγελιών για φωτογραφικές διατάξεις που μοιάζουν να κλείνουν το μάτι σε συγκεκριμένους παίκτες της αγοράς.
Το επίμαχο έργο αφορά την προμήθεια 4.000 νέων μηχανημάτων εγγυοδοσίας (DRS), τα οποία σχεδιάζεται να εγκατασταθούν σε σημεία έξω από σούπερ μάρκετ. Τις καταγγελίες υποβάλλει η νορβηγική εταιρεία Tomra, η οποία συμμετέχει στη διαγωνιστική διαδικασία και υποστηρίζει, μέσω δύο εμπεριστατωμένων ενστάσεων, ότι οι όροι της προκήρυξης ευνοούν αμερικανική εταιρεία και τη συνεργαζόμενη με αυτήν ελληνική εταιρεία ΤΕΧΑΝ.
Οι δύο αυτές εταιρείες βρίσκονται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος, καθώς από το 2020 έχουν προμηθεύσει τις περιφέρειες Αττικής, Πελοποννήσου και Κρήτης με 240 «σπιτάκια» ανακύκλωσης, με το κόστος ανά μονάδα να ανέρχεται στα 300.000 ευρώ, ενώ στην αγορά υπήρχαν διαθέσιμα αντίστοιχα μηχανήματα με κόστος μόλις 66.000 ευρώ. Η συγκεκριμένη υπόθεση αποτελεί ήδη αντικείμενο έρευνας από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, η οποία στα τέλη Ιουνίου παρήγγειλε έφοδο της υπηρεσίας Εσωτερικών Υποθέσεων στις εγκαταστάσεις τους στη Δάφνη, την Παλλήνη και τον Ασπρόπυργο. Στην ένστασή της, η Tomra καταγγέλλει ότι σειρά τεχνικών προδιαγραφών και διατάξεων της προκήρυξης είναι παράλογες και αποκλείουν αδικαιολόγητα τον ανταγωνισμό, παραβιάζοντας το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο. Πηγές αναφέρουν πως υπάρχει πιθανότητα το νέο έργο των 4.000 μηχανημάτων να ανατεθεί στις ίδιες εταιρείες που ελέγχονται ποινικά για την προηγούμενη προμήθεια.
Το πλαίσιο του συστήματος DRS βασίζεται σε απόφαση της Ε.Ε., όπου κάθε πλαστική ή μεταλλική συσκευασία θα επιβαρύνεται με δέκα λεπτά, ποσό που θα επιστρέφεται στον καταναλωτή κατά την ανακύκλωση στα ειδικά μηχανήματα. Φορέας υλοποίησης είναι η «DRS Hellas», στην οποία μετέχουν εταιρείες αναψυκτικών και νερών. Παρά το γεγονός ότι, βάσει Κοινής Υπουργικής Απόφασης του Φεβρουαρίου 2025, ο φορέας εποπτεύεται από τον ΕΟΑΝ και οφείλει να λειτουργεί με διαφάνεια και λογοδοσία, έχει προχωρήσει στην προκήρυξη διαγωνισμού χωρίς να έχει εγκριθεί επιχειρησιακό σχέδιο.
Η Tomra καταγγέλλει επίσης ότι η προκήρυξη ορίζει εγγυητική επιστολή ύψους 500.000 ευρώ για υποβολή ένστασης —αντί των συνηθισμένων 600 ευρώ—, γεγονός που λειτουργεί αποτρεπτικά. Παράλληλα, καταγγέλλει την απουσία προϋπολογισμού στο έργο και την προθεσμία μόλις επτά ημερών για την υποβολή προσφορών, γεγονός που αποκλείει επιχειρήσεις χωρίς εγκατάσταση στην Ελλάδα.
Η κατάσταση έγινε ακόμα πιο περίεργη με το περιστατικό που συνέβη στην Κατερίνη. Ένα φορτηγό της Tomra, που μετέφερε δείγματα για να εξεταστούν από την αρμόδια επιτροπή στην Αθήνα, «κόλλησε» στην εθνική οδό λόγω βλάβης στο ηλεκτρονικό σύστημα καταγραφής του παραχωρησιούχου. Η καθυστέρηση αυτή είχε ως αποτέλεσμα να χαθούν κρίσιμες προθεσμίες του διαγωνισμού, δημιουργώντας ένα κλίμα καχυποψίας.
Σε ανακοίνωση της η TEXAN αναφέρει:
«Όλες οι αλήθειες για τα Πολυκέντρα Ανακύκλωσης – Τα 10 πρώτα αποκαλυπτικά ερωτήματα:
- Ισχύει ότι ο πρόσφατος κύκλος ψευδών και συκοφαντικών δημοσιευμάτων για τα Πολυκέντρα Ανακύκλωσης ξεκίνησε μετά την ανακήρυξη στις 3 Ιουλίου του ’26 του αναδόχου σε δύο διεθνείς διαγωνισμούς προμήθειας εξοπλισμού ανακύκλωσης που διενέργησε η DSRS Ελλάς;
- Ποιος επιχειρηματίας και για ποιο λόγο απευθύνθηκε σε τηλεοπτικό σταθμό και ζήτησε να παιχτεί ψευδές και συκοφαντικό θέμα για τα Πολυκέντρα Ανακύκλωσης;
- Για ποιο λόγο δημοσιεύματα επικαλούνται πόρισμα της ΕΔΕΛ για μία αγορά 66.000 ευρώ, όταν το συγκεκριμένο πόρισμα ελέγχου της ΕΔΕΛ αναφέρει ρητά ότι ανταγωνιστική εταιρεία κατέθεσε οικονομική προσφορά 332.072 ευρώ (267.800 ευρώ πλέον ΦΠΑ) ανά πολυκέντρο ανακύκλωσης στο διεθνή διαγωνισμό του ΦΟΔΣΑ Πελοποννήσου (βλέπε σελίδες 35 και 42 του πορίσματος);
- Για ποιο λόγο δεν ανοίγει η οικονομική προσφορά ανταγωνιστικής εταιρείας που κατέθεσε οικονομική προσφορά στο διεθνή διαγωνισμό του ΕΣΔΑ Κρήτης, για να αποδειχθεί ότι και σε δεύτερο διαγωνισμό η ανταγωνιστική εταιρεία προσέφερε τιμή 332.072 ευρώ;
- Ισχύει ότι υπάρχει απόφαση της Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου (Νο 1345 του 2024) που έχει αποφασίσει αμετάκλητα ότι δεν υπάρχει καμία υπερκοστολόγηση, καμία φωτογραφική διάταξη και όλοι οι διαγωνισμοί για τα Πολυκέντρα Ανακύκλωσης είναι άψογοι;
- Ποια η οικογενειακή σχέση του πληρεξούσιου δικηγόρου της ανταγωνιστικής εταιρείας με Γενικό Γραμματέα του Υπουργικού Συμβουλίου συγκεκριμένης κυβέρνησης επί οκταετία;
- Ποια η σχέση σημερινού προέδρου κοινοβουλευτικού κόμματος —που με δηλώσεις του αναφέρεται σε κόστος 66.000 ευρώ ανά πολυκέντρο— με τον εν λόγω Γενικό Γραμματέα του Υπουργικού Συμβουλίου και το συγκεκριμένο κόμμα;
- Ο τομεάρχης ποιανού κοινοβουλευτικού κόμματος και με ποια ιδιότητα προσπάθησε να εντάξει φωτογραφικές τεχνικές προδιαγραφές υπέρ συγκεκριμένης εταιρείας στους διαγωνισμούς της DSRS Ελλάς;
- Ισχύει ότι η πρέσβειρα της χώρας προέλευσης ανταγωνιστικής εταιρείας έκανε συνάντηση στην πρεσβεία με τον νόμιμο εκπρόσωπο οργανισμού της κυβέρνησης κατά τη διάρκεια της αξιολόγησης των προσφορών των ανοιχτών διεθνών διαγωνισμών της DSRS Ελλάς για την επιλογή των αναδόχων για την προμήθεια εξοπλισμού ανακύκλωσης, με αντικείμενο της συνάντησης αυτούς τους διαγωνισμούς;
- Για ποιο λόγο δημοσιεύματα επικαλούνται ότι η λειτουργία Πολυκέντρων Ανακύκλωσης σε ΦΟΔΣΑ διακόπηκε με υπαιτιότητα εταιρείας, ενώ έχουν αναρτηθεί επίσημα δελτία τύπου στα sites των ΦΟΔΣΑ ότι ολοκληρώθηκε η σύμβαση λειτουργίας και οι ΦΟΔΣΑ, με δική τους αποκλειστική υπαιτιότητα, έχουν καθυστερήσει να επιλέξουν νέο ανάδοχο;