Η ανακήρυξη θαλάσσιων πάρκων από την πλευρά της Τουρκίας στο Βόρειο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο έχει προκαλέσει έντονο προβληματισμό στην Αθήνα, φέρνοντας στην επιφάνεια τον κίνδυνο μιας νέας κλιμάκωσης στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Την ώρα που η ελληνική πλευρά προετοιμάζεται να φέρει το ζήτημα στα Ηνωμένα Έθνη, την Ευρωπαϊκή Ένωση και άλλους διεθνείς οργανισμούς, η προσοχή επικεντρώνεται στη στρατηγική σημασία των θαλάσσιων ζωνών τις οποίες στοχεύει η Άγκυρα.
Η ουσία του προβλήματος σύμφωνα με τους ειδικούς
Ο πολιτικός επιστήμονας και διεθνολόγος Θόδωρος Τσίκας ανέλυσε το υπόβαθρο της κρίσης, υπογραμμίζοντας ότι οι μονομερείς κινήσεις δεν παράγουν δίκαιο. Όπως επισήμανε, η Άγκυρα δεν αποκτά δικαιώματα απλώς και μόνο επειδή σχεδιάζει θαλάσσιες περιοχές σε έναν χάρτη. Ωστόσο, το ίδιο ισχύει και για την ελληνική πλευρά, καθώς η Αθήνα δεν επιλύει τις εκκρεμότητες αποτυπώνοντας απλώς τις δικές της «μέγιστες θέσεις».
Σύμφωνα με τον κ. Τσίκα, τα διπλωματικά διαβήματα, οι διαμαρτυρίες και οι επίσημες τοποθετήσεις της Ελλάδας είναι απαραίτητες, πλην όμως εστιάζουν στα συμπτώματα και όχι στην πραγματική αιτία της διαφοράς. Η διαρκής διαχείριση των συμπτωμάτων, χωρίς την αντιμετώπιση του πυρήνα του προβλήματος, διατηρεί την αβεβαιότητα στο Αιγαίο.
Η αμφισβήτηση του χωροταξικού για τις ΑΠΕ και οι «γκρίζες ζώνες»
Στη διπλωματική αντιπαράθεση παρενέβη άμεσα και το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών, βάζοντας στο στόχαστρο το «Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας» της Ελλάδας. Ο εκπρόσωπος του τουρκικού ΥΠΕΞ, Οντζού Κετσέλι, δήλωσε ξεκάθαρα πως ο ελληνικός σχεδιασμός δεν παράγει καμία νομική συνέπεια για την Τουρκία.
Η τουρκική πλευρά επανέφερε στο προσκήνιο τη θεωρία των «γκρίζων ζωνών», κάνοντας λόγο για γεωγραφικούς σχηματισμούς στο Αιγαίο των οποίων η κυριότητα δεν έχει μεταβιβαστεί στην Ελλάδα με διεθνείς συνθήκες. Παράλληλα, ο Τούρκος εκπρόσωπος ζήτησε την αποφυγή οποιασδήποτε μονομερούς ενέργειας στον θαλάσσιο χώρο.
Εμπρηστική ρητορική από Τούρκο πρώην διπλωμάτη
Την ίδια στιγμή, το κλίμα επιβαρύνουν οι προκλητικές δηλώσεις του Τούρκου πρώην πρέσβη Ουλούτς Οζούλκερ. Σε συνέντευξή του, ο συνταξιοδοτημένος διπλωμάτης υποστήριξε ότι σε περίπτωση θερμού επεισοδίου η Ελλάδα θα βρεθεί απομονωμένη, ισχυριζόμενος πως οι ΗΠΑ, υπό την ηγεσία του Ντόναλντ Τραμπ, αποσύρονται από τη Μέση Ανατολή παραδίδοντας ηγετικό ρόλο στην Τουρκία.
Ο Οζούλκερ κατέληξε σε ακραίες εκφράσεις, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα κινδυνεύει να χάσει τα πάντα σε μια πιθανή σύγκρουση, ενώ χρησιμοποίησε παλιές τουρκικές παροιμίες περί «πειθαρχίας και ράβδου» για να περιγράψει τον τρόπο με τον οποίο, κατά την άποψή του, πρέπει να αντιμετωπίζεται η ελληνική εξωτερική πολιτική.
Στρατιωτική επίδειξη μέσω του Teknofest «Γαλάζια Πατρίδα»
Παράλληλα με το διπλωματικό πεδίο, η Άγκυρα ετοιμάζεται για μια ακόμη επίδειξη ισχύος, προβάλλοντας τα επιτεύγματα της εγχώριας αμυντικής της βιομηχανίας.
Στο διάστημα 20–23 Αυγούστου έχει προγραμματιστεί η διεξαγωγή της εξειδικευμένης έκθεσης Teknofest με την ονομασία «Γαλάζια Πατρίδα», στέλνοντας σαφή μηνύματα για τις προθέσεις της στην περιοχή.